ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ 5 ΤΡΑΠΕΖΟΚΑΘΙΣΜΑΤΑ 2025
Το Ελεγκτικό Συνέδριο διερεύνησε κατά πόσο οι δήμοι ελέγχουν αποτελεσματικά την τήρηση των υποχρεώσεων που έχουν αναλάβει καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος ύστερα από άδεια χρησιμοποίησης κοινόχρηστου χώρου για την
ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων.
Ελέγχθηκαν 14 δήμοι και πραγματοποιήθηκαν επιτόπιοι έλεγχοι σε 476 καταστήματα. Εντοπίστηκαν 237 καταστήματα (ποσοστό 50%) που κατελάμβαναν κοινόχρηστο χώρο χωρίς άδεια και 129 (ποσοστό 27%) που κατελάμβαναν κοινόχρηστο χώρο καθ΄ υπέρβαση της σχετικής άδειας (συνολικό ποσοστό παραβατικότητας 77%).
Οι μηχανισμοί ελέγχου, οι οποίοι εφαρμόζονται από τους δήμους, δεν συμβάλλουν αποτελεσματικά στη διαφύλαξη των κοινόχρηστων χώρων για τους ακόλουθους λόγους:
Ι. Δεν υφίσταται ενιαίο και συγκροτημένο κανονιστικό πλαίσιο σε τοπικό επίπεδο:
Κανονιστικές αποφάσεις δήμων της περιφέρειας, με τις οποίες καθορίζονται οι κοινόχρηστοι χώροι που μπορούν να παραχωρηθούν σε ιδιώτες και οι όροι της παραχώρησης, είναι ανεπίκαιρες, ελλιπείς και αποσπασματικές.
II. Δεν υφίσταται ενιαίο και πλήρως ενημερωμένο ηλεκτρονικό αρχείο ούτε διαλειτουργικότητα με τα λοιπά εμπλεκόμενα στην ελεγκτική διαδικασία τμήματα (εσόδων και δημοτικής αστυνομίας).
ΙΙΙ. Κατά το στάδιο έκδοσης των αδειών δεν προκύπτει ότι τηρείται η νόμιμη διαδικασία και ότι γίνεται ουσιαστικός έλεγχος, ώστε να προλαμβάνονται φαινόμενα αυθαίρετης κατάληψης κοινόχρηστου χώρου.
IV. O ελεγκτικός μηχανισμός δεν λειτουργεί αποτελεσματικά. Δεν υφίσταται ορθολογικός προγραμματισμός ελέγχων βάσει αξιολόγησης του κινδύνου αυθαίρετης κατάληψης κοινόχρηστου χώρου ανάλογα με την περιοχή, τη χρονική
περίοδο και την επιχείρηση. Σε δήμους της περιφέρειας διενεργούνται ελάχιστοι ή και μηδενικοί έλεγχοι. Η δικαιολογία της έλλειψης προσωπικού δεν κρίνεται
V. Δεν υφίσταται εύχρηστο σύστημα ενημέρωσης των πολιτών σχετικά με τους όρους παραχώρησης, ώστε να διασφαλίζεται η ενεργός συμμετοχή τους στην προστασία των κοινόχρηστων χώρων. Η ανάπτυξη της εφαρμογής «mystreet» είναι καθοριστικής σημασίας.
VI. Για τις παραβάσεις που διαπιστώνονται διατυπώνονται συστάσεις ή επιβάλλονται κυρίως χρηματικές κυρώσεις χωρίς να παρακολουθείται η αποκατάσταση του κοινόχρηστου χώρου. Η απομάκρυνση σταθερών κατασκευών αποδεικνύεται ιδιαίτερα δυσχερής λόγω της εμπλοκής περισσότερων φορέων και σημαντικών καθυστερήσεων (ενίοτε πολλών ετών) στα επιμέρους στάδια της διαδικασίας. Παρατηρείται μεγάλη απόκλιση μεταξύ του ποσού των βεβαιωθέντων προστίμων και του ποσού που τελικά εισπράττεται.
