ΤΟΥ ΔΗΜΉΤΡΗ Ν. ΜΑΝΙΆΤΗ εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ 4/8/2026
Οι περισσότεροι Ελληνες έχουν πια μια βιωματική σχέση με τα νησιά, είτε για λόγους ιθαγένειας είτε για λόγους μερικής διαμονής λόγω εξοχικών κατοικιών ή και μόνιμων διακοπών τα τελευταία τριάντα χρόνια. Αυτό κάνει το σημερινό σημείωμα να γίνεται αρκετά προφανές, τουλάχιστον για εκείνους, κι όσον αφορά το θέμα των παραλιών.
Η έννοια της ακτής, που προφανώς διατηρείται δημόσια και πρέπει όλοι να έχουν
καθολική πρόσβαση σε αυτήν, τα τελευταία χρόνια κατακερματίζεται ως ευθύνη μεταξύ
της Κτηματικής Υπηρεσίας, τον εκάστοτε δήμο ή την Περιφέρεια. Να μια καλή εκδήλωση της
πολυνομίας ή της πολυ-ευθύνης που όταν ακριβώς καλείται να αποδίδεται, δεν αποδίδεται σε κανέναν. Ρωτούν για παράδειγμα οι λουόμενοι σε ποιον ανήκει η ευθύνη για το
γεγονός ότι μεγάλα μαγαζιά, beach bars και όχι μόνο ή εστιατόρια φτάνουν τα τραπέζια
και τις καρέκλες τους μέχρι το παλαιότερο «μέγα χειμέριο κύμα» και η απάντηση που
λαμβάνουν από τον δήμο είναι «η κτηματική υπηρεσία φταίει» και ανάποδα. Ολο αυτό είναι
σε βάρος βεβαίως του δημόσιου χαρακτήρα των παραλιών.
Το ακόμα πιο εξοργιστικό είναι πως οι παραλίες δεν αποτελούν απλώς και μόνον μέρος
του δημόσιου πλούτου, αλλά προέκταση των επιχειρηματικών δράσεων – πολλές φορές
απόλυτα υπερβολικών και αυθαίρετων. Στον δε θερινό Σίσυφο των ευθυνών αλλά και των
μεταλλάξεων των παραλιών προστίθενται κάθε χρόνο και νέα νησιά ή ακτογραμμές, σε συνδυασμό με την οικοδομική έκρηξη που λίγο θέλει να μεταβάλει πλήρως τις νησιωτικότητες.
Ανθρωποι που έχουν αφιερωθεί επί δεκαετίες στην καταγραφή, διάσωση και την προάσπιση του φυσικού πλούτου των νησιών, σαν τον παριανό συγγραφέα Χρίστο Γεωργούση,
κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου πια και για την Πάρο με επιστολή στον Πρωθυπουργό.
Πολλοί προβλέπουν πως, εντός μιας δεκαετίας, η αλλαγή του τοπίου θα είναι τέτοια που δεν
θα έχει σχέση με τα νησιά και τον λιτό αρχιτεκτονικό πολιτισμό της δεκαετίας του ‘60.
Τα όσα προλάβαμε ως νέα παιδιά στα κυκλαδονήσια μας και όσοι έχουμε ιθαγένειες από αυτά, θα φαντάζουν όνειρο ή και μια συνθήκη που απλώς φανταστήκαμε.
Οι παραλίες τσιμεντώνονται, μπετονάρονται και φιλοξενούν πια ένα κιτς νέο βασίλειο ηθών
και μεταπρατισμού. Η δε φέρουσα ικανότητα κάθε μικρού τόπου δοκιμάζεται όλο και περισσότερο υπό το καθεστώς πισίνας, χτισιμάτων και θέτοντας σε κίνδυνο το ελάχιστο οικοσύστημα. Οι επόμενες – και όχι οι πολύ επόμενες – γενιές με κιάλια θα βλέπουν τις παραλίες και λόγω κόστους και λόγω των αλλαγών που περιγράφουμε. Ακόμη και η όποια δημοκρατία των ακτών, που έχει σχέση με το δικαίωμα σε αυτές, θα διαρραγεί σε λίγο καιρό. Ας το σκεφτούν αυτό όλοι όσοι έχουν την ευθύνη της χώρας, του τοπίου, των ποιοτήτων που
μας παραδόθηκαν ως κληρονομιά.
