Εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ – 10/08/2020 (σελ. 44)
Ποιοι και πώς παίρνουν σύνταξη πριν από τα 62
«ΤΑ ΝΕΑ» απαντούν σε βασικά ερωτήματα των ασφαλισμένων υποψήφιων συνταξιούχων – Κλειδί για τη συντόμευση του χρόνου απονομής της σύνταξης είναι η έκδοση πριν από την αίτηση συνταξιοδότησης βεβαιώσεων για τον χρόνο ασφάλισης
Του Ηλία Γεωργάκη
Πολλές κατηγορίες ασφαλισμένων μπορούν να βγουν στη σύνταξη πριν από τα 62 έτη αξιοποιώντας τα παράθυρα της νομοθεσίας, την εξαγορά πλασματικών ετών είτε και τα δύο μαζί. «ΤΑ ΝΕΑ» παρουσιάζουν σήμερα σε έναν οδηγό συνταξιοδότησης τα μυστικά για σύνταξη νωρίτερα από τα 62 απαντώντας σε βασικά ερωτήματα των ασφαλισμένων υποψήφιων συνταξιούχων. Θα πρέπει να επισημανθεί ότι κλειδί για τη συντόμευση του χρόνου απονομής της σύνταξης είναι η έκδοση πριν από την αίτηση συνταξιοδότησης βεβαιώσεων για τον χρόνο ασφάλισης. Με τις βεβαιώσεις ασφάλισης πιστοποιείται ο χρόνος που έχουν διανύσει οι ασφαλισμένοι σε ένα ή σε περισσότερα Ταμεία κι έτσι εξασφαλίζεται η άμεση έκδοση της προσωρινής σύνταξης και η ταχεία ολοκλήρωση της ανακεφαλαίωσης χρόνου για την έκδοση της οριστικής απόφασης.
Επίσης θα πρέπει να τονιστούν και τα εξής:
n Σημαντικό είναι τη στιγμή της υποβολής της αίτησης να πληρούνται οι συνδυαστικές προϋποθέσεις – χρόνος ασφάλισης και όριο ηλικίας – για να μην απορριφθεί η αίτηση. Σημειώνεται πως παγίως περίπου το 10% των αιτήσεων απορρίπτεται λόγω μη συμπλήρωσης των απαραίτητων προϋποθέσεων.
n Οι αιτήσεις συνταξιοδότησης υποβάλλονται πλέον ηλεκτρονικά στην υπηρεσία που είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα του ΕΦΚΑ. Η ηλεκτρονική αίτηση περιλαμβάνει αναφορά στο σύνολο του χρόνου ασφάλισης, στο αν υπάρχει επιθυμία για εξαγορά πλασματικών χρόνων και κάθε άλλη λεπτομέρεια, όπως π.χ. αν διέκοψε την εργασία του ο ασφαλισμένος και πότε.
n Στη μεγάλη τους πλειονότητα οι ασφαλισμένοι κάνουν χρήση πλασματικών ετών για να συνταξιοδοτηθούν νωρίτερα από το κανονικό. Αιτήσεις εξαγορών ή αναγνώρισης πλασματικών χρόνων με σκοπό τη θεμελίωση δικαιώματος μπορούν να υποβληθούν οποτεδήποτε, είτε μαζί με την αίτηση συνταξιοδότησης είτε μεταγενέστερα ή ακόμη και νωρίτερα από αυτήν. Η εξόφληση μπορεί να γίνει είτε εφάπαξ με έκπτωση είτε με δόσεις ή ακόμη και με παρακράτηση από τη σύνταξη.
n Οσοι επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν επιδοτούμενους χρόνους (ανεργία, ασθένεια) για να συμπληρώσουν τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης, πρέπει να γνωρίζουν πως καλό είναι να έχει ολοκληρωθεί η έκδοση βεβαιώσεων επιδότησης πριν από την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης, ώστε να μην αναζητούνται έγγραφα κατά τη διάρκεια επεξεργασίας του φακέλου.
n Προσοχή χρειάζεται για όσους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα επιθυμούν να συνταξιοδοτηθούν με μειωμένη σύνταξη με προϋποθέσεις του πρ. ΙΚΑ καθώς είναι απαραίτητο να έχουν 100 ένσημα κάθε έτος τα τελευταία 5 χρόνια, πριν από την υποβολή του αιτήματος συνταξιοδότησης. Οι ημέρες ασφάλισης αυτές δεν είναι απαραίτητο να είναι πραγματικές – μπορούν να συμπληρωθούν με επιδοτούμενες ημέρες ανεργίας από τον ΟΑΕΔ ή με προαιρετική ασφάλιση.
n Τονίζεται ότι θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος σημαίνει ότι ταυτόχρονα έχουν συμπληρωθεί τόσο οι ελάχιστες απαιτούμενες από τη συνταξιοδοτική νομοθεσία ημέρες ασφάλισης όσο και η ηλικία. Από την ημερομηνία κατά την οποία συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές, το θεμελιωμένο δικαίωμα μπορεί να ασκηθεί με αίτηση συνταξιοδότησης, προκειμένου να χορηγηθεί η σύνταξη
Σύνταξη πριν από τα 62
Υπάρχουν ακόμη περιπτώσεις – παράθυρα που μπορούν να συνταξιοδοτηθούν πριν από τα 62.
Δημόσιος τομέας. Πιο συγκεκριμένα στο Δημόσιο μπορούν να συνταξιοδοτηθούν νωρίτερα:
n Ασφαλισμένοι-ες υπάλληλοι γεννημένοι-ες το έτος 1960 με 25ετία έως και 31-12-2010, που συμπληρώνουν 35 έτη συνολικά μέχρι και την 31-12-2018 (απαιτούμενη ηλικία 60 ετών).
n Ασφαλισμένοι-ες υπάλληλοι γεννημένοι-ες το πρώτο εξάμηνο του έτους 1960 με 25ετία έως και 31-12-2011, που συμπληρώνουν 36 έτη συνολικά μέχρι και την 31-12-2019 (απαιτούμενη ηλικία 60 ετών και 6 μηνών).
n Ασφαλισμένοι-ες υπάλληλοι γεννημένοι-ες το έτος 1960 με 25ετία έως και 31-12-2010, που συμπληρώνουν 35 έτη συνολικά μέχρι και την 31-12-2018 (απαιτούμενη ηλικία 60 ετών).
n Ασφαλισμένοι-ες υπάλληλοι γεννημένοι-ες το πρώτο εξάμηνο του έτους 1960 με 25ετία έως και 31-12-2011, που συμπληρώνουν 36 έτη συνολικά μέχρι και την 31-12-2019 (απαιτούμενη ηλικία 60 ετών και 6 μηνών).
n Ασφαλισμένοι-ες υπάλληλοι γεννημένοι-ες τον 1/1960 με 25ετία έως και 31-12-2012 που συμπληρώνουν 37 έτη συνολικά μέχρι και την 31-12-2019 (απαιτούμενη ηλικία 60 ετών και 11 μηνών).
n Τρίτεκνοι δημόσιοι υπάλληλοι γεννημένοι το πρώτο τρίμηνο του 1964 με 21 έτη το 2011 (απαιτούμενη ηλικία 56 ετών και 9 μηνών).
n Γονείς ανήλικων τέκνων δημόσιοι υπάλληλοι με 25ετία το 2011 που είχαν κατά τη συμπλήρωση της 25ετίας ανήλικο παιδί, είναι γεννημένοι το 1964 (απαιτούμενη ηλικία 56 ετών και 9 μηνών). Επίσης δε και γονείς που είχαν 25ετία έως το 2010 – και ανήλικο παιδί μέχρι τότε – συνταξιοδοτούνται ανάλογα με το πότε συμπληρώνουν το 50ό έτος.
n Για μειωμένη σύνταξης άνδρες γεννημένοι το 1960 που συμπλήρωσαν 25ετία το 2010 (απαιτούμενη ηλικία 60 ετών).
n Γυναίκες γεννημένες το 1965 που συμπλήρωσαν 25ετία το 2010 (απαιτούμενη ηλικία 55 ετών).
n Ανδρες και γυναίκες γεννημένοι-ες το 1964, που συμπλήρωσαν 25ετία το 2011 και όχι νωρίτερα (απαιτούμενη ηλικία 56 ετών).
n Ανδρες και γυναίκες γεννημένοι-ες το 1962, που συμπλήρωσαν 25ετία το 2012 (απαιτούμενη ηλικία 58 ετών).
Ιδιωτικός τομέας. Οσον αφορά τον ιδιωτικό τομέα και ειδικά για τ. ασφαλισμένες ΙΚΑ, ειδικών Ταμείων και Ταμείου Νομικών, υπάρχει δυνατότητα συνταξιοδότησης όσων συμπλήρωσαν 5.500 ημέρες ασφάλισης και είχαν ανήλικο το 2010, 2011 ή 2012, ανάλογα με το πότε συμπλήρωσαν αντίστοιχα το 50ό, 52ο ή 55ο έτος (μειωμένη σύνταξη) ή το 55ο, 57ο ή 60ό έτος (πλήρη σύνταξη).
Επίσης δυνατότητα όσων (ανδρών και γυναικών) συμπλήρωσαν 10.500 ημέρες ασφάλισης έως το 2011 ή 2012 χρησιμοποιώντας και πλασματικά, ανάλογα με το πότε συμπληρώνουν το 58ο ή το 59ο έτος της ηλικίας.
n Επίσης στα ειδικά ταμεία (ΔΕΚΟ – Τραπεζών) πρωτοασφαλισμένοι πριν από το 1983 που συμπληρώνουν 35ετία, ανάλογα με το έτος συμπλήρωσης της 35ετίας.
n Ασφαλισμένοι ΙΚΑ που συμπληρώνουν 10.500 ημέρες ασφάλισης εκ των οποίων 7.500 ημέρες σε βαρέα και ανθυγιεινά, ανάλογα με το πότε συμπληρώνονται αυτά (2011, 2012 κ.λπ.).
n Ασφαλισμένες με βαρέα (πρωτοασφαλισμένες πριν από την 1-1-93), που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες εκ των οποίων 3.600 ημέρες σε βαρέα το 2010, 2011 ή 2012, συνταξιοδοτούνται με πλήρη σύνταξη στα 55, 56 ή 57 αντίστοιχα.
n Ασφαλισμένοι τ. ΟΑΕΕ και ΕΤΑΑ που συμπλήρωσαν 35ετία (με πλασματικά) το 2011 ή 2012, ανάλογα με το έτος γέννησής τους.
Πλασματικά έτη
Η χρήση πλασματικών ετών συμφέρει τους ασφαλισμένους σε όλα τα πρώην Ταμεία που πρόκειται να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα εξαγοράζοντας ή αναγνωρίζοντας χρόνο. Η επιλογή αυτή είναι συμφέρουσα κυρίως για όσους συμπληρώνουν με τα πλασματικά πλήρη 40ετία ασφάλισης και με ταυτόχρονη συμπλήρωση του 62ου έτους συνταξιοδοτούνται, όπως επίσης και για γονείς σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα που θεμελιώνουν αναδρομικά με ανήλικο και διατάξεις του 2011 και του 2012, ώστε συμπληρώνοντας τα αντίστοιχα όρια ηλικίας εντός του 2019 να αποχωρήσουν.
Οι πιο συνηθισμένες περιπτώσεις αναγνώρισης είναι οι εξής:
n Στρατιωτική θητεία ασφαλισμένου.
n Γονική άδεια.
n Εκπαιδευτική άδεια.
n Στρατιωτική θητεία υποψήφιου συνταξιούχου.
n Στρατιωτική θητεία ασφαλισμένου -30% (θεμελίωση 2011 – 2014).
n Στρατιωτική θητεία υποψήφιου συνταξιούχου -30% (θεμελίωση 2011 – 2014).
n Χρόνος σπουδών.
n Αναγνώριση τέκνων.
n Κενός χρόνος.
Εξαγορά συμφέρει ιδιαίτερα κάποιες κατηγορίες ασφαλισμένων, οι οποίοι με τα πλασματικά έτη ξεκλειδώνουν την πόρτα της συνταξιοδότησης θεμελιώνοντας δικαίωμα ή φέρνουν νωρίτερα την έξοδο αυξάνοντας ταυτόχρονα – ενίοτε σημαντικά – το προσδοκώμενο ποσό της σύνταξης.
Το συνολικό ποσό της εξαγοράς καταβάλλεται σε τόσες µηνιαίες δόσεις όσοι είναι και οι µήνες που αναγνωρίζονται. Εναλλακτικά καταβάλλεται εφάπαξ µέσα σε τρεις µήνες από την κοινοποίηση της απόφασης αναγνώρισης, οπότε παρέχεται έκπτωση 2% για κάθε έτος εξαγοράς.
Η υποβολή αιτημάτων για εξαγορά πλασματικών ετών αποβαίνει με ιδιαίτερο όφελος για τις εξής κατηγορίες :
n Γονείς ανηλίκων στο Δημόσιο που με τη χρήση αυτών θεμελιώνουν αναδρομικά το 2010, το 2011 ή το 2012.
n Μητέρες ανηλίκων στο ΙΚΑ που συμπληρώνουν με την εξαγορά 5.500 ημέρες αναδρομικά το 2010 ή το 2011 για τη θεμελίωση του δικαιώματος.
n Μητέρες ανηλίκων σε ΔΕΚΟ – Τράπεζες που συμπληρώνουν αναδρομικά 25ετία το 2011 ή το 2012.
n Ανδρες δημόσιοι υπάλληλοι για τη συμπλήρωση 35ετίας.
n Ανδρες ασφαλισμένοι σε ΙΚΑ και ΟΑΕΕ που με την εξαγορά συμπληρώνουν 35ετία (10.500 ημέρες ασφάλισης) έως την 31/12/2012.